MEMORIA

– Eu son historiador, acórdome de todo

– E o deixaches escrito?

– Non.

– Pois daquela cando morras ti morrerá todo.

xente IMG_2957

Historias de Vilachá é un arquivo da memoria da parroquia de Vilachá.

Un proceso que consistiu en compilar historias e anécdotas contadas polas veciñas, agrupalas, e facer con elas unha web, un mapa online e un libro que se regalou ás persoas da parroquia que participaron e ás que acudiron ao acto de presentación.

Son historias que escribimos no ano 2018 a partir de anécdotas, situacións e recordos das persoas da parroquia.

O noso traballo foi coller historias. Iamos polas casas e diciámoslles ás veciñas unhas collen a herba e outras as historias, para presentarlles o traballo que estabamos a facer.

Iamos polas casas e diciámoslles ás veciñas unhas collen a herba e outras as historias, para presentarlles o traballo que estabamos a facer.

Fomos visitando algunhas persoas dos diferentes lugares da parroquia, interrompendo o seu día a día na procura de historias. Axudamos nas labores que interrompemos e fomos ben acollidas en cada cociña que visitamos. Visitamos persoas de diversas idades tendo especial atención ás máis maiores.

IMG-20181027-WA0000

As visitas foron abrindo e confirmando fíos narrativos e as testemuñas recollidas serviron de fondo para irmos construíndo os diversos relatos. Moitas destas historias e vivencias son comúns, e foron contadas por diferentes persoas. A nosa misión foi agrupalas, darlles unha estrutura e achegarlles algo de enxeño. Na construción dos textos tratamos de manter a fala e as expresións da parroquia. As narracións están construídas como un relato común e compartido.

As historias trasládannos a diferentes pasados. Hai varios relatos que contan anécdotas de épocas moi antigas e recorren a documentación histórica como o Catastro de Ensenada. Moitos outros fálannos dos principios do século XX e das décadas dos 40, 50, 60, até chegar a actualidade. Acceder a estes pasados permítenos ter unha ollada temporal sobre o territorio e ter unha visión comparativa co presente.

O arquivo Historias de Vilachá é outro retrato social. Sitúa o patrimonio e a memoria dende as experiencias e emocións das persoas da parroquia, dende as diversas subxectividades cara unha subxectividade común. As historias que presentamos son soamente algunhas das que hai, son fragmentos das vidas, e probablemente están incompletas. Son relatos construídos entorno ao non catalogado, entorno ao patrimonio inmaterial que é o que lle imprime vida ao patrimonio material. Podemos atopar relatos sobre a cultura, o patrimonio etnográfico, antropolóxico e natural. Sobre o xeito de vivir da xente na parroquia antigamente, os hábitos, os oficios e os traballos, as crenzas, os animais e os cambios sociais e tecnolóxicos.

     Haiche máis historias que eucaliptos, díxonos alguén.

     Pero non hai quen as corte nin quen as pague, dixémoslle nós.

imaxe-Historias-de-Vilachá

A presentación

escola IMG_2955

O día 30 de decembro de 2018 fixemos a presentación do arquivo na escola de Vilachá. Dende ás 17 até as 20 horas. Acudiron unhas sesenta persoas, a maioría veciñas da parroquia e outras de parroquias veciñas.

Estivemos ensinando como acceder á web e navegar no mapa e lendo os relatos que a xente elexiu.

Logo houbo un pequeno catering no que a xente comentou anécdotas e cadaquén colleu o seu libro adicado.

Moitas das adicatorias fixéronse ás familias, comezando polas persoas máis novas da casa até as persoas máis maiores.

adorno IMG_2950señoras-DSC_0028WEBvane IMG_2961señores DSC_0035ki DSC_0059proxecion DSC_0047libros-mesa-expo-DSC_0039-WEBxente-DSC_0070WEB

Futuro do arquivo de memoria

O arquivo que comezamos a facer no 2018 está inacabado. As historias están incompletas. As propias persoas coméntannos que, agora, tras visitalos e entrevistalos, lembráronse de moitas máis anécdotas. Tamén abríronse outros fíos para a investigación, como consultar os traballos, vídeos e gravacións de Carmelo Lisón Tolosana e de Fernández de Rota, antropólogos que xa andiveron pola parroquia anteriormente recollendo información e testemuñas.

O día da presentación abrimos o arquivo á participación e ideas das persoas veciñas. Ademais de seguir recollendo as historias, o plan para o 2019 é facer tamén algunhas actividades relacionadas coa memoria e as historias, como un obradoiro de reciclaxe de sabos e sabas, rutas para visitar os lugares e o patrimonio das Historias de Vilachá, como os petroglifos ou as fontes.

 

Obxectivos

O obxectivo específico é crear un arquivo da memoria de Vilachá, documentando, dixitalizando e cartografiando o patrimonio material e inmaterial da parroquia e a súa veciñanza.

Os obxectivos xerais son:
 Traballar por unha cultura permanente na parroquia de Vilachá.
 Traballar a memoria do territorio. Gardar e transmitir os coñecementos das pasadas xeracións ademais de coñecer os actuais.
 Dinamizar a cultura e as habilidades sociais do territorio.
 Implicar á veciñanza na recuperación da historia e a memoria local.
 Reforzar os vínculos entre a veciñanza.
 Valorizar o patrimonio material e inmaterial da parroquia e a súa comunidade.
 Difundir e contaxiar esta valorización a outros lugares.
 Vincular a asociación RuralC ao territorio.

 

Na prensa:

 

 

 

 

 

Anuncios